Even een lijntje trekken

foto

Gisteren tagde schrijver Gerard van Gemert mij in een bericht. Hij was op een school in Rijswijk en de kinderen vertelden hem dat ik daar een keer wat gedaan had met lijntjes. Klopt! Mijn lijnenspel is een van de leukste elementen van mijn bezoeken. Ik doe het niet eerder bezoek, het is onderdeel van mijn workshop ‘Hoe schrijf ik een boek?’ tijdens schoolbezoeken. Het werkt ook alleen maar tijdens klassikale schoolbezoeken. Ik heb het ooit geprobeerd op een beurs waar een mengeling van kinderen deelnamen aan de workshop. De kinderen kenden elkaar echter niet en dan werkt het niet. Ik gebruik het in zo’n workshop als afsluiter. Resultaat: enthousiaste kinderen die opeens allemaal een lijntje willen. Kost geen drol.

Ik kwam tot dit idee in een droom. Echt! Ik was al weken aan het nadenken wat ik nou precies voor leuks kon doen tijdens schoolbezoeken, want gewoon saai vertellen wat ik deed, dat leek me niets. Kinderen willen niet alleen maar luisteren.  Ze willen doen. En opeens, in een droom – het hield me nogal bezig – kwam de oplossing. Iets met lijntjes. Ik werd wakker, dronk thee en daarna koffie en snelde naar de winkel om acht rollen lintjes te halen in diverse kleuren.

Het was direct een succes. Het is geen aanrader als de leerkracht Asperger heeft en van tuchtelijke orde houdt, want het wordt een vrolijke chaos, maar die leerkrachten ben ik nog niet tegengekomen. De meeste leerkrachten balen er stiekem van dat ze zelf geen lijntjes krijgen en maken dan maar foto’s.

Goed, het lijnenspel. Omdat het vrijdag is, en ik een goede bui ben:

1. Wikkel eerst een behoorlijk aantal draadjes tot een kluwe zoals de bol in mijn hand. Er moeten niet teveel stukjes uitsteken en er moet een rode lijn tussen zitten.

2. maak van alle kleuren die je gebruikt hebt, nu apart kleine lossen bundeltjes die je makkelijk uit elkaar kunt wikkelen. Een meter of drie per kleur is voldoende. Deze bundeltjes hou je nog even apart in de klas.

3. dit is onderdeel van een ‘hoe schrijf ik een verhaal’ ding, dus eerst heb je verteld over hoofdpersonages, thema’s, fantasie, inspiratie etc etc. Nu ben je bij het onderdeel ‘verhaallijn – alles tussen je eerste en je laatste woord’.

4. vraag de kinderen wat de bol in je hand is. Niemand zal het raden. Dan vertel je dat het een boek is. En dat je uit zult leggen hoe dit een boek is.

5. pak als eerste het klosje rode lijn. rol het uit en hou het voor je, vraag wat dat is. Grote kans dat ze roepen: bladzijde, paragraaf, verhaallijn. Ja, maar niet zo maar een verhaallijn! De rode draad! Datgene waar alles in het verhaal om draait. Geef de rode draad nu een een kind in de klas waarvan jij denkt dat hij/zij wel de hoofdpersoon zou kunnen zijn in je verhaal. Leg uit wat de rode draad in je verhaal is. Nu geef je de andere kant van de draad aan een kind verderop in de klas (liefst zo ver mogelijk). Dit kind is een tweede hoofdpersoon en maakt deel van de rode draad. Dus : X en Y gaan op vakantie, dat is de rode draad (als voorbeeldje 🙂 ).

6. vervolgens ga je zo alle secundaire en primaire verhaallijnen af. Als het goed is, krijgen je hoofdpersonen de meeste draadjes in handen, die steeds weer naar andere kinderen gaan. Zorg dat kinderen de draadjes goed vast blijven houden en dat anderen er niet aan gaan trekken. Ja, ervaringen mee.

7. uiteindelijk ontstaat een wirwar van lijntjes in de klas, waar jij als schrijver doorheen loopt en uitlegt geeft aan welke verhaallijntjes dit zijn. Voor een gemiddeld verhaal zul je 5-7 lijnen nodig hebben en staan er zo’n 7-10 kinderen in de klas, met een uiteinde van een lijntje in hun hand. Belangrijk is dat er vooral lijntjes naar de hoofdpersoon zijn, die staat uiteindelijk met 3-5 lijntjes in zijn handen.

8. Vraag de klas als je klaar bent wie de meeste lijntjes vasthebben en waarom. Ze zullen begrijpen dat dit de hoofdpersonen zijn en dat de meeste verhaallijnen naar de hoofdpersonen terug te voeren moeten zijn.

9. pak nu van je hoofdpersonen de lijntjes vast en zeg dat de degene wiens lijntjes je nu vasthebt, ze los mag laten. Er zijn geen lossen verhaallijnen meer nu, want je hebt ze in je handen. Rol ze op tot een bol en voilà.  De kinderen zullen roepen: een boek!

10. een boek is niet meer dan een verzameling verhaallijnen die bij elkaar moeten komen in tijd en personages. En tja, dat ene stukje dat er nog uitsteekt, dat is gewoon je open einde, een lijntje dat eventueel nog uitgewerkt kan worden in deel 2, 3 etc van je serie.

11. Daarna rest de afgrijselijke taak van het weer uit elkaar halen van de kluwen draadjes voor de volgende keer. Want anders blijf je lint kopen. Het werkt het best met cadeaulintjes.

Have fun!

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s